Klimaatbestendigheid van bevaarbare binnenwateren

Verwacht resultaat

Succesvolle voorstellen zullen de uitvoering van de EU-aanpassingsstrategie, de EU-missie voor aanpassing aan klimaatverandering, de Europese strategie voor waterbestendigheid, de EU-voorbereidingsstrategie en het aankomende Europese klimaatadaptatieplan ondersteunen. Van de voorstellen wordt verwacht dat zij bijdragen aan alle volgende resultaten: bevaarbare binnenwateren, hun omgeving en gerelateerde infrastructuur worden op een meer geïntegreerde en duurzame wijze in heel Europa beheerd en worden klimaatbestendiger; klimaat- en milieurisico’s voor waterinfrastructuur (bijv. droogte, overstromingen, langzaam optredende gebeurtenissen, ecologische achteruitgang en ketting- en samengestelde gebeurtenissen) worden effectiever en systemischer aangepakt; veilige, efficiënte en betrouwbare bevaarbaarheidscondities worden verbeterd; kostenefficiënte en milieuvriendelijke maatregelen – met name natuurgebaseerde oplossingen – worden geïdentificeerd met betrokkenheid van belanghebbenden. Deze maatregelen verbeteren de klimaatbestendigheid van binnenwateren, ondersteunen geïntegreerde co-benefits en voorkomen concurrerend watergebruik, ook tussen landen en regio’s.

Reikwijdte

Motivatie Er zijn ongeveer 42.000 kilometer bevaarbare binnenwateren in de EU, met een netwerk dat zich uitstrekt over 25 lidstaten. In 2022 werd 122,1 miljard tonkilometer vervoerd via binnenwateren, wat 5,1% uitmaakt van het totale landvrachtvervoer binnen de EU. Binnenwateren zijn een van de meest koolstofefficiënte vervoerswijzen voor vracht en hun rol dient te worden versterkt, zoals benadrukt in de Commissiecommunicatie van 2021 (NAIADES III). Hoewel binnenwateren, hun omgeving en gerelateerde infrastructuur centraal staan in de groene transitie, worden zij ook bedreigd door klimaatverandering en ecologische achteruitgang, die ernstige verstoringen kunnen veroorzaken. Nadelige effecten van klimaatverandering zijn onder meer langzaam optredende en seizoensgebonden veranderingen in waterbeschikbaarheid en -kwaliteit, toegenomen overstromingen en langdurige perioden van waterschaarste en droogte. Het doel van dit onderwerp is het beter begrijpen en verbeteren van de klimaatbestendigheid van bevaarbare binnenwateren en gerelateerde onderling afhankelijke systemen.

Projectactiviteiten Van de projecten wordt verwacht dat zij alle volgende aspecten behandelen: het gebrek aan een gemeenschappelijk klimaatmodelleringkader voor EU-waterwegen aanpakken en voorspellingen en projecties verbeteren om het waterwegbeheer op korte tot lange termijn te optimaliseren; een uitgebreide klimaatrisicobeoordeling uitvoeren van de bevaarbare waterweg van het Trans-Europese Transportnetwerk (TEN-T). Deze beoordeling moet mobiliteit, beveiliging van toeleveringsketens, kritieke infrastructuur, geografische en economische onderlinge afhankelijkheden en multifunctionele waterbestendigheid omvatten; de benodigde investeringen voor aanpassing aan klimaatverandering en de kosten van niet-handelen inschatten; bruikbare informatie leveren om effectieve klimaatadaptatieoplossingen te sturen die co-benefits maximaliseren (inclusief voor biodiversiteit) en zorgen voor geïntegreerd beheer van bevaarbare binnenwateren; adaptatieoplossingen ontwikkelen voor diverse waterwegen. Natuurgebaseerde oplossingen en oplossingen die natuurherstel ondersteunen.

Wat dit betekent voor steden en regio’s

Richt zich op de klimaatbestendigheid van bevaarbare binnenwateren en vrachtcorridors. Het meest relevant voor stroomgebiedbeheerders, havenexploitanten, regionale ontwikkelingsagentschappen in binnenwaterregio’s en de Donau-/Rijn-/binnenwater-transnationale programma’s. Projectbudget circa €12 miljoen; sluitingsdatum 23 september 2026.